Deel 81: Daisy steriliseren

Het was oudejaarsdag. Op zaterdagochtend circa 11 uur kwam in mijn inloopspreekuur een teefje van 12 jaar, Daisy genaamd, met het probleem dat er veel bruine uitvloeiing uit de vagina kwam. Ze was ook sloom en ze dronk nogal veel. Dan gaan bij mij alarmbellen in de bovenkamer al rinkelen. Mijn eerste vraag was dan ook: "Wanneer is ze voor het laatst loops geweest? " Het antwoord op zo'n vraag is in 9 van de 10 gevallen: "ongeveer anderhalve maand geleden." Het is zo, dat bij oudere teven die niet gesteriliseerd zijn, een maand na de loopsheid een baarmoederontsteking kan optreden en alle symptomen die Daisy heeft wijzen hierop. Dit zijn altijd ernstige gevallen en er moet dan ook adequaat ingegrepen worden, namelijk een operatie waarbij de gehele baarmoeder verwijderd moet worden. Een andere mogelijkheid is er niet. Zo'n operatie is natuurlijk niet zonder risico, want de hond is niet in een ideale toestand om te opereren. Om een baarmoederontsteking te voorkomen adviseer ik altijd de hond op een vroege leeftijd te steriliseren. Indien men er niet mee wil fokken natuurlijk, want voorkomen is beter dan genezen!

De sterilisatie is de meest uitgevoerde operatie op de teef. Naar schatting is ongeveer 30% van alle teven in Nederland gesteriliseerd. De belangrijkste reden is natuurlijk geboortebeperking c.q. het voorkomen van de loopsheid. Maar er kunnen, zoals bij Daisy, ook medische redenen zijn om een teef te steriliseren.

Technisch gezien is het niet juist om van sterilisatie te spreken. Met sterilisatie bedoelen we een operatie waarbij het dier (of de mens) onvruchtbaar gemaakt wordt door de eileider af te binden of door te knippen. De rest, baarmoeder en eierstokken zelf, worden ongemoeid gelaten. Bij honden is het zeer ongebruikelijk om dit te doen, omdat ze dan nog steeds alle nadelen van de vrouwelijke hormonen kunnen ondervinden. Eigenlijk is dus iedere gesteriliseerde teef een gecastreerde teef, immers eierstokken en soms ook baarmoeder zijn geheel verwijderd. In de kliniek hoor ik nog wel eens veel verkeerde opvattingen en fabels als mensen met een jong teefje bij mij komen en ik ze de vraag stel of ze haar willen laten steriliseren. Daarom zal ik nu alle fabels voor eens en altijd uit de weg poberen te helpen.


Voordelen van sterilisatie:

  • Verminderde kans op melkkliertumoren
    De kans op het ontwikkelen van melkkliertumoren op latere leeftijd is na steriliseren vóór de 1e loopsheid 0,05%. Bij steriliseren tussen de 1e en 2e loopsheid is de kans op het ontwikkelen van latere melkkliertumoren 8%. Bij steriliseren na de 2e loopsheid is kans op het ontwikkelen van latere melkkliertumoren al 26%. Dit komt er dus op neer dat de beste periode om te steriliseren tussen de 6 en 9 maanden leeftijd is. Het is dus een fabeltje dat het beter zou zijn dat teven eerst een nestje krijgen of dat ze eenmaal loops geweest moeten zijn voor ze te steriliseren.
  • Geen kans meer op baarmoederontsteking
  • Minder kans op suikerziekte
    Na de loopsheid is er gedurende ongeveer 70 dagen een hoog hormoon gehalte in het bloed. Dit hormoon onderdrukt indirect de werking van insuline met als gevolg een verhoogd risico op suikerziekte.
  • Geen schijnzwangerschap meer
    Schijnzwangerschap kan zowel lichamelijke als geestelijke veranderingen met zich meebrengen. De teef gedraagt zich in het algemeen alsof ze een nest pups heeft geworpen. Meestal treedt de schijnzwangerschap ca. 9 weken na de loopsheid op, het moment waarop een gedekte hond zou gaan werpen. Uiterlijk is meestal te zien dat de melkklieren vergroot zijn en soms vindt melkafgifte plaats. Bovendien kunnen de melkklieren sneller ontstoken raken. Veranderingen in gedrag zijn ook kenmerkend: de teef is vaak onrustig en vertoont nestdrang (graven). Ze sleept met sokken e.d. en kan zich plots agressief gedragen t.o.v. andere dieren of mensen, wanneer deze te dicht in de buurt komen. Soms is de eetlust minder en wil ze niet graag van huis weggaan. Ze kan bovendien erg aanhankelijk worden en veel aandacht vragen van de eigenaar. Deze toestand van schijnzwangerschap kan maanden duren en kan derhalve zeer vervelend zijn voor dier en mens. De eigenaar dient te zorgen voor voldoende afleiding, d.w.z. wandelingen naar nieuwe plekken en nieuwe spelletjes doen.

Nadelen van sterilisatie:

  • Verhoogde kans op incontinentie
    We zien bij 1-5% van de gesteriliseerde teven na kortere of langere tijd incontinentie optreden. Dit wil zeggen dat de teef af en toe druppeltjes urine verliest. We zien het vooral bij honden tussen de 25 en 40 kg. Deze incontinentie is gelukkig goed te behandelen met medicijnen.
  • Mogelijke gewichtstoename
    Een gesteriliseerde teef heeft na de sterilisatie minder energie nodig en loopt daardoor wat meer risico om te zwaar te worden. Het is raadzaam om na de sterilisatie circa 20-25% minder eten te geven en de eerste maanden het gewicht van uw hond goed in de gaten te houden. Of dit nu een nadeel is, is de vraag. Het kost U een stuk minder aan hondenbrokken in de komende jaren.
  • Krulligere en zachtere vacht
    De hond kan een wat zachtere en krulligere vacht ontwikkelen na de sterilisatie. Dit is natuurlijk per ras en diersoort verschillend.

Ik en vele dierenartsen met mij adviseren een teef, waar u niet mee wilt fokken, te laten steriliseren. Mijns inziens zijn de voordelen groter dan de mogelijke nadelen. Indien u nog vragen heeft of meer informatie wilt hebben staan wij altijd klaar om u te adviseren.

Met Daisy is het op oudejaarsdag gelukkig nog allemaal goed gekomen. Ze is het nieuwe jaar erg goed begonnen!

Matthijs Nipius

Previous page: Belevenissen | Next page: Deel 136: Punky: de kat met geluid uit zijn oor